Home သတင္းေဆာင္းပါး အၾကမ္းဖက္ဝါဒႏွင့္ တအုံေႏြးေႏြး  ရခုိင္အေရး

အၾကမ္းဖက္ဝါဒႏွင့္ တအုံေႏြးေႏြး  ရခုိင္အေရး

248
0
Advertise Here

ရခုိင္ျပည္နယ္သည္ သဘာဝတရားက ေပးထားသည့္ ေတာေတာင္၊ ေရေျမ၊ သဘာဝသယံဇာတ ေပါၾကြယ္ဝေသာ ျပည္နယ္တစ္ခုျဖစ္ေသာ္လည္း ထုိအရာမ်ားႏွင့္ ဆန္႔က်င္ဘက္ျဖစ္သည့္ ဒုကၡမ်ဳိးစုံကုိ ရခုိင္ျပည္သူလူထုက ရင္ဆုိင္ ႀကဳံေတြ႕ေနရသည္။

ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ ဒုတိယ အဆင္းရဲဆုံး ျပည္နယ္တစ္ခုလည္းျဖစ္ၿပီး ကုလသမဂၢ၏စာရင္းမ်ားအရ ေနရပ္စြန္႔ခြာဒုကၡသည္ တစ္သိန္းႏွစ္ေသာင္းခန္႔ကုိ ရင္ဝယ္ပုိက္ထားရသည္။

Advertise Here

Photo – Khin Maung Myint

ရခုိင္ျပည္နယ္၏ ၿမိဳ႕နယ္တခ်ဳိ႕တြင္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရး၊ တရားဥပေဒ စုိးမုိးေရးႏွင့္ တည္ၿငိမ္းေအးခ်မ္းေရးတုိ႔ ေပ်ာက္ကြယ္လာေနၿပီး လူထု၏ အသက္အုိးအိမ္လုံၿခံဳေရးကုိ ၿခိမ္းေျခာက္လာသည့္ အၾကမ္းဖက္မႈမ်ားမွာလည္း တျဖည္းျဖည္း ပုိမုိဆုိးရြားလာခဲ့သည္။ အျပစ္မဲ့ျပည္သူအခ်ဳိ႕အသတ္ခံရသည္၊ အခ်ဳိ႕ အသက္လုၿပီး ထြက္ေျပးၾကရသည္ဟု အစုိးရ သတင္းထုတ္ျပန္ေရးေကာ္မတီ၏ ထုတ္ျပန္ခ်က္မ်ားတြင္ ေတြ႕ေနရသည္။

၂ဝ၁၆ ေအာက္တုိဘာတြင္ ေမာင္ေတာ၊ ဘူးသီးေတာင္၊ ရေသ့ေတာင္ စသည့္ ၿမိဳ႕နယ္သံုးခုမွ အမွတ္ ၁ နယ္ျခားေစာင့္ ရဲကြပ္ကဲမႈ ဌာနခ်ဳပ္(က်ီးကန္းျပင္) အပါအဝင္ စုစုေပါင္းစခန္းသုံးခုကုိ အလစ္ငိုက္ အၾကမ္းဖက္ တုိက္ခုိက္မႈျဖစ္ၿပီးေနာက္ပုိင္းတြင္ အၾကမ္းဖက္သမားမ်ားသည္ မြတ္ဆလင္ေက်းရြာမ်ားမွ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴးမ်ား၊ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴးေဟာင္းမ်ားကုိ သတ္ျဖတ္ျခင္း၊ ဖမ္းဆီးေခၚေဆာင္ျခင္းမ်ားကုိ ဆက္တုိက္ဆုိသလုိ လုပ္လာခဲ့သည္။ ယခုႏွစ္ ၾသဂုတ္ ၃ ရက္တြင္ ေမာင္ေတာၿမိဳ႕နယ္၊ ကုိင္းႀကီး (ၿမိဳ)ေက်းရြာမွ ၿမိဳတုိင္းရင္းသားခုနစ္ဦး အသတ္ခံခဲ့ရၿပီး တစ္ဦးမွာ ေပ်ာက္ဆုံးေနဆဲျဖစ္သည္ဟု အစုိးရသတင္းထုတ္ျပန္ေရးေကာ္မတီက သတင္းထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။

ထို႔ေၾကာင့္ ၎အေျခအေနမ်ားကုိ ကြင္းဆင္းေလ့လာေရးသားႏိုင္ရန္ ရေသ့ေတာင္ၿမိဳ႕နယ္ ေမယုေတာင္ေျခရင္းရွိ ေက်းရြာမ်ားသုိ႔ ေမာ္ကြန္းက သြားေရာက္ခဲ့သည္။

ၾသဂုတ္ ၁၇ ရက္တြင္ ရန္ကုန္မွ စစ္ေတြသုိ႔ ေလယာဥ္ျဖင့္ ထြက္လာခဲ့ၿပီး စစ္ေတြတြင္ ျပည္နယ္အစုိးရ႐ုံးသုိ႔သြားကာ ရခုိင္ျပည္နယ္ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ဦးညီပုႏွင့္ ရခုိင္ျပည္နယ္လုံၿခဳံေရးႏွင့္ နယ္စပ္ေရးရာဝန္ႀကီး ဗုိလ္မွဴးႀကီးဖုန္းတင့္တုိ႔ကုိ ေတြ႕ဆံု ေမးျမန္းခြင့္ေတာင္းခံခဲ့ေသာ္လည္း မရရွိခဲ့ေပ။

သုိ႔ေသာ္ ရခုိင္ျပည္နယ္အစုိးရ အဖဲြ႕၏ ေျပာေရးဆုိခြင့္ရွိသူ စည္ပင္သာယာေရးဝန္ႀကီး ဦးမင္းေအာင္ႏွင့္ေတာ့ ၾသဂုတ္ ၁၈ ရက္က ေတြ႕ဆုံေမးျမန္းခြင့္ ရခဲ့ သည္။ ေမာင္ေတာေဒသတြင္ ေက်းရြာအုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴးမ်ား၊ ေဒသခံရြာသားမ်ား အသတ္ခံေနရသည့္ အေၾကာင္းရင္းကုိ ေမးျမန္းသည့္အခါ၌ လုံၿခံဳေရးအင္အားေကာင္းသည့္၊ ခ်မ္းသာသည့္ ႏုိင္ငံမ်ားတြင္လည္း မၾကာခဏျဖစ္ေပၚေနၿပီး ျမန္မာႏိုင္ငံကဲ့သုိ႔ အဘက္ဘက္မွ ခြၽတ္ၿခံဳက်ေနသည့္ ႏုိင္ငံ၏နယ္စပ္သည္ ယခင္က တည္ၿငိမ္ခဲ့ၿပီး ၂ဝ၁၂ ေနာက္ပုိင္းမွ ႏွစ္ဖက္အဖဲြ႕အစည္းၾကား ျပႆနာမ်ား ျဖစ္လာၾကသည္ဟု သူကဆုိသည္။

”ငါတုိ႔ နယ္စပ္ေဒသက က်န္တဲ့ရွမ္းနယ္စပ္၊ ကခ်င္နယ္စပ္၊ တ႐ုတ္နယ္စပ္ေတြနဲ႔စာလု႔ိရွိရင္ အမ်ားႀကီးတည္ၿငိမ္တဲ့နယ္စပ္ေဒသျဖစ္တယ္။ ၂ဝ၁၆ ေအာက္တုိဘာေနာက္ပုိင္းမွာ လူအေယာက္ တစ္ရာေက်ာ္က ဘာရည္ရြယ္ခ်က္ေၾကာင့္လဲမသိဘူး ဒီလုိမ်ဳိး(အၾကမ္းဖက္သတ္ျဖတ္မႈမ်ား) လုပ္လာလုိ႔ တည္ၿငိမ္မႈေတြ ေလ်ာ့ရဲလာတာျဖစ္တယ္”ဟု သူကႏိႈင္းယွဥ္ေျပာဆုိသည္။

ထုိ႔ေနာက္ ၾသဂုတ္ ၁၉ ရက္တြင္ ရေသ့ေတာင္ၿမိဳ႕နယ္၊ ေမယုျမစ္ အေနာက္ဘက္ျခမ္း၊ ေမယုေတာင္ေျခဝန္းက်င္ရွိ ေက်းရြာမ်ားသုိ႔ ခရီးဆက္ခဲ့သည္။ မြတ္ဆလင္ေက်းရြာမ်ားႏွင့္ ရခုိင္တုိင္းရင္းသားေက်းရြာမ်ား ရွိသည့္ေနရာ ျဖစ္သည္။

ၾသဂုတ္ ၂ဝ ရက္တြင္ အရင္ဆံုးသြားခဲ့သည့္ ေက်းရြာက ရေသ့ေတာင္ၿမိဳ႕နယ္အတြင္းရွိ ပိေတာက္ၿမိဳင္ႏွင့္ ခြၽတ္ျပင္ေက်းရြာ ျဖစ္သည္။ ခြၽတ္ျပင္ေက်းရြာမွာ ရြာႀကီးတစ္ရြာျဖစ္ၿပီး မြတ္ဆလင္မ်ားေနသည့္ဘက္ႏွင့္ ရခုိင္တုိင္းရင္းသားမ်ားေနသည့္ဘက္ကုိ ရဲကင္းတစ္ခုက ျခားထားသည္။ ယင္းရြာတြင္ မြတ္ဆလင္ဦးေရႏွစ္ေထာင္ခန္႔ရွိၿပီး ရခုိင္တုိင္းရင္းသားမွာ ႏွစ္ရာခန္႔ရွိသည္ဟု ၎ေက်းရြာအုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴးက ေျပာျပသည္။

ဇူလုိင္ ၂၇ ရက္တြင္ ခြၽတ္ျပင္ေက်းရြာမွ ေက်းရြာသားသံုးဦး ေမယုေတာင္ေပၚသုိ႔ ခ႐ုေကာက္သြားရာ တစ္ဦးမွာ ေပ်ာက္ဆံုးသြားခဲ့သည္။ ၎ကုိ ေဒသခံရခုိင္တုိင္းရင္းသားမ်ားႏွင့္ လုံၿခံဳေရးတပ္ဖဲြ႕ဝင္မ်ားက ေမယုေတာင္တန္းေပၚတြင္ လုိက္လံရွာေဖြၾကရာ အၾကမ္းဖက္သမားမ်ား ေဆာက္လုပ္ထားသည့္ တဲမ်ားကုိေတြ႕ရွိခဲ့ၿပီး ထုိတဲထဲတြင္ မုိးကာလိပ္၊ ဆန္၊ ဆီ၊ ငါးေျခာက္၊ အုိးခြက္၊ ပန္းကန္ႏွင့္WFP တံဆိပ္ပါ ဘီစကစ္မုန္႔ထုပ္ စသည့္ပစၥည္းမ်ားကုိေတြ႕ရွိခဲ့သည္ဟု ယင္းရွာေဖြမႈတြင္ ကုိယ္တုိင္ပါဝင္ခဲ့သည့္ ခြၽတ္ျပင္ေက်းရြာအုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴး ဦးေအာင္သိန္းျမကေျပာသည္။

အထက္ပါသတင္းႏွင့္ပတ္သက္၍ အစုိးရ၏ သတင္းထုတ္ျပန္ေရးေကာ္မတီ (အဲသည့္အခ်ိန္က Counsellor Office Information Committee ဟုသံုးႏႈန္းသည္) မွ ဇူလုိင္ ၃၁ ရက္တြင္ သတင္းထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။

အဆုိပါစခန္းတြင္ေတြ႕ရသည့္ အုိးခြက္၊ ပန္းကန္မ်ားတြင္ ေမယုေတာင္ေျခအနီးရွိ မြတ္ဆလင္ေက်းရြာနာမည္မ်ားႏွင့္ ယင္းေက်းရြာတြင္ ေနထုိင္သူတခ်ဳိ႕၏ နာမည္မ်ားေရးသားထားသည္ကုိ ေတြ႕ခဲ့ရသည္ဟု ဦးေအာင္သိန္းျမက ဆုိသည္။ ယင္းပစၥည္းမ်ားကုိ သိမ္းဆည္းသယ္ယူ လာသည့္ ရဲတပ္ဖြဲ႕ အထက္နန္းရာေက်းရြာအနီးအေရာက္တြင္ မြတ္ဆလင္မ်ားက လူအုပ္ျဖင့္ဝုိင္းလာၿပီး ၾကားျဖတ္လုယူရန္ ႀကိဳးစားခဲ့ေသာ္လည္း တပ္မေတာ္လံုၿခံဳေရးတပ္ဖြဲ႕ဝင္မ်ား ထပ္မံေရာက္ရွိလာသျဖင့္ ဟန္႔တားႏုိင္ခဲ့သည္ဟု သူကဆုိသည္။

”လူနာမည္ေတြပါေနေတာ့ ဒီသက္ေသခံပစၥည္းေတြကုိ လူအုပ္နဲ႔လုယူဖုိ႔ ႀကိဳးစားခဲ့ေသးတယ္”ဟု ဦးေအာင္သိန္းျမက ဆုိသည္။

ထုိသုိ႔ အၾကမ္းဖက္စခန္းတစ္ခု ေမယုေတာင္ေပၚတြင္ ေတြ႕ရွိၿပီးေနာက္ပုိင္း ထုိေတာင္တန္းကုိ မွီခုိအသက္ေမြးေနၾကသည့္ ေဒသခံတုိင္းရင္းသားမ်ားမွာ ေတာင္ေပၚသုိ႔မသြားရဲၾကေတာ့ဟု ေမယုေတာင္ေျခရင္းရွိ အိမ္ေျခ ၅ဝ ဝန္းက်င္ႏွင့္ လူဦးေရ ၂၂ဝ ရွိေသာ ပိေတာက္ၿမိဳင္ေက်းရြာမွ ေက်းရြာအုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴး ဦးစံသာေက်ာ္က ေျပာသည္။

”အဲဒီကတည္းက ဒီေဒသက လူေတြဟာ ေတာ္ေတာ္ေၾကာက္ေနၾကတယ္။ ေတာင္ေပၚကုိလည္း ထင္းရွာ၊ ဟင္းရွာ မသြားၾကေတာ့ဘူး”ဟု ဦးစံသာေက်ာ္က ဆုိသည္။

Photo – M Mrunt                                                          ေမာင္ေတာၿမဳိ႕နယ္မွ မီးေလာင္သြားသည့္ ၿမဳိ႕သူႀကီးေက်းရြာ

ၾသဂုတ္ ၄ ရက္က ရေသ့ေတာင္ၿမိဳ႕နယ္၊ ေစတီျပင္ေက်းရြာမွ အမွတ္ ၃ နယ္ျခားေစာင့္ရဲတပ္ဖဲြ႕မ်ားသည္ မြတ္ဆလင္မ်ား ေနထုိင္သည့္ ေအာက္နန္းရာေက်းရြာတြင္ အၾကမ္းဖက္အဖဲြ႕အား ေငြေၾကးေထာက္ပံ့ေနသူမ်ားရွိသည္ဟု သတင္းရသျဖင့္ ၎တုိ႔အား သြားေရာက္ဖမ္းဆီးခဲ့သည္။

သံသယရွိသူေျခာက္ဦးအား ဖမ္းဆီးလာရာတြင္ ထုိေက်းရြာမွ လူအင္အား ၆ဝဝ ခန္႔ကေလာက္ေလးခြ၊ ဂ်င္ကလိ၊ တုတ္၊ ဓားမ်ားႏွင့္တုိက္ခုိက္ခဲ့သျဖင့္ လံုၿခံဳေရးတပ္ဖြဲ႕က ေသနတ္ေဖာက္ကာ လူစုခြဲခဲ့ရၿပီး တရားခံႏွစ္ဦးလည္း ထြက္ေျပးလြတ္ေျမာက္သြားခဲ့သည္ဟု အစုိးရသတင္းထုတ္ျပန္ေရး ေကာ္မတီက သတင္းထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။

ထုိသုိ႔ လုံၿခံဳေရးတပ္ဖဲြ႕ဝင္မ်ားကုိ မြတ္ဆလင္မ်ားက တုိက္ခဲ့ၿပီးေနာက္ လုံၿခံဳေရးမရွိေသာ ခြၽတ္ျပင္(ရခိုင္ရြာ)၊ ပိေတာက္ၿမိဳင္၊ ျပင္ရွည္၊ သဇင္ၿမိဳင္၊ ေပါက္ပင္ရင္းစသည့္ ရခုိင္ေက်းရြာမ်ားမွေဒသခံမ်ားသည္ လုံၿခံဳေရးစခန္းရွိသည့္ ေစတီျပင္ေက်းရြာႏွင့္ မြတ္ဆလင္ေက်းရြာမ်ားႏွင့္ေဝးသည့္ ခြဆုံေက်းရြာသုိ႔ ထြက္ေျပးခဲ့ၾကသည္ဟု ေဒသခံမ်ားကေျပာသည္။

လံုၿခံဳေရး ရဲဝန္ထမ္းမ်ားႏွင့္တပ္မေတာ္သားမ်ားေရာက္လာမွ ကိုယ့္ရြာကုိယ္ ျပန္လာခဲ့ၾကသည္ဟု ေစတီျပင္ေက်းရြာသုိ႔ ထြက္ေျပးခဲ့သည့္ ပိေတာက္ၿမိဳင္ေက်းရြာမွ အသက္ ၅၅ ႏွစ္အရြယ္ ေဒၚမႀကီးက ဆုိသည္။

”ေတာင္ေပၚက ဆင္းလာမလား၊ ရြာထဲကပဲ လူအုပ္လုိက္တက္လာမလားဆုိတာ ေန႔တုိင္းေၾကာက္ေနရတယ္။ ညဘက္ဆုိ အိပ္လုိ႔မရဘူး။ စစ္သားေတြ ဒီေန႔ ရြာမွာမရွိရင္ ဒီေန႔ ရြာမွာ မေနေတာ့ဘူး။ လုံၿခံဳမယ့္ေနရာကုိေျပးမယ္”ဟု အိမ္ေနာက္တြင္ရွိေသာ ေမယုေတာင္ကုိ လက္ညႇိဳးထုိးျပရင္း သူက ေျပာသည္။

ရခုိင္တုိင္းရင္းသားမ်ားေနထုိင္သည့္ ေက်းရြာမ်ားတြင္ ရဲဝန္ထမ္းမ်ားက လံုၿခံဳေရးယူေပးထားၿပီး တပ္မေတာ္သားမ်ားကေတာ့ ေမယုေတာင္ေပၚတြင္ နယ္ေျမရွင္းလင္းေရးမ်ား လုပ္ေနသည္ကုိ ေတြ႕ခဲ့ရသည္။

”ဒီရဲေတြက ဘဂၤါလီေတြ လူအုပ္နဲ႔တက္လာရင္ ဘယ္လုိမွထိန္းမႏုိင္ဘူး။ ေဒသလုံၿခံဳေရးအေနနဲ႔ ဒီေဒသမွာ စစ္တပ္ တပ္ရင္းတစ္ရင္းေလာက္ ခ်ေပးဖုိ႔ေကာင္းတယ္။ ေက်းရြာလူေတြလည္း စုိးရိမ္စိတ္ေတြေလ်ာ့သြားမယ္”ဟု ခြၽတ္ျပင္(ရခုိင္ရြာ) ေက်းရြာမွအုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴး ဦးေအာင္သိန္းျမက ဆုိသည္။

ေစတီျပင္ေက်းရြာ၊ အမွတ္ ၃ နယ္ျခားေစာင့္တပ္ဖဲြ႕ ခဲြမွ တာဝန္ရွိသူတစ္ဦးကေတာ့ လူနည္းစုျဖစ္သည့္ တုိင္းရင္းသားေက်းရြာမ်ားကိုသာ လုံၿခဳံေရး အျပည့္အဝေပးထားၿပီး မြတ္ဆလင္ ေက်းရြာမ်ားတြင္ လံုၿခံဳေရးခ်ထားျခင္းမရွိဟု ဆုိသည္။

တစ္ခါတစ္ရံ မြတ္ဆလင္ေက်းရြာမ်ားတြင္ အၾကမ္းဖက္သမားမ်ားႏွင့္ ဆက္သြယ္သူမ်ားရွိသည္ဟု သတင္းရပါက ယင္းေက်းရြာမ်ားသုိ႔ သြားေရာက္ ဖမ္းဆီးျခင္းမ်ား ျပဳလုပ္ရသည္ဟု ဆုိသည္။

”ဥပေဒအတုိင္း လုပ္ေပမယ့္ လူအုပ္နဲ႔ တားဆီးတာ၊ ဟန္႔တားတာေတြ ရွိတဲ့အခါက်ေတာ့ လုပ္ရကုိင္ရ ခက္ခဲတယ္”ဟု သူက ဆုိသည္။

ထုိေက်းရြာမ်ားသုိ႔ ဆုိင္ကယ္ျဖင့္ သြားသည့္အခါတြင္ က်ြန္ေတာ့္ကုိ လုိက္ပုိ႕သည့္ ဆုိင္ကယ္ေမာင္းသူအျပင္ ေနာက္ထပ္ဆုိင္ကယ္ႏွစ္စီးျဖင့္ လူငယ္သံုးေယာက္က အေဖာ္လုိက္ေပးသည္။

ေအာက္နန္းရာ မြတ္ဆလင္ေက်းရြာတြင္ လုံၿခဳံေရးရဲတပ္ဖဲြ႕ ဝင္မ်ားကုိ မြတ္ဆလင္ရြာသားမ်ားက ဝုိင္းဝန္းတုိက္ခုိက္ၿပီးေနာက္ တစ္ဖက္ႏွင့္တစ္ဖက္ ယုံၾကည္မႈပ်က္သြားျခင္းေၾကာင့္ အႏၲရာယ္ တစ္စံုတစ္ရာရွိလာပါက ကာကြယ္ႏုိင္ရန္ ျဖစ္သည္။

ၾသဂုတ္ ၂ဝ ႏွင့္ ၂၁ ရက္မ်ားတြင္ ခြၽတ္ျပင္၊ ပိေတာက္ၿမိဳင္၊ ျပင္ရွည္၊ သဇင္ၿမိဳင္ စသည့္ ရခုိင္တုိင္းရင္းသားေက်းရြာမ်ားသုိ႔ သြားေရာက္ခဲ့သည္။

ေက်းရြာခ်င္းခ်ိတ္ဆက္ထားသည့္ လမ္းတစ္ေလွ်ာက္တြင္ရွိေသာ အထက္နန္းရာ၊ ခြၽတ္ျပင္(မြတ္ဆလင္ရြာ)စသည့္ေက်းရြာမ်ားတြင္ မြတ္ဆလင္အခ်ဳိ႕ေကာက္စုိက္ေနၾကသည္။ ကေလးငယ္မ်ားမွာလည္း လယ္ကြင္းႏွင့္လမ္းေဘးရွိ ေရအုိင္မ်ားတြင္ ငါးရွာေနၾကသည္။ သူတုိ႔ကုိ ဓာတ္ပုံ႐ုိက္မည္ျပဳသည္ႏွင့္ ကေလးငယ္မ်ားမွာ ေၾကာက္လန္႔ၿပီး ထြက္ေျပးၾကသည္။

Photo – Hla Htay                                              ေက်းရြာမ်ားမွ ေမာင္ေတာၿမဳိ႕ေပၚသုိ႕ ထြက္ေျပးတိမ္းေရွာင္လာသည့္ ဟိႏၵဴမိသားစုမ်ား

ၾသဂုတ္ ၂၂ ရက္တြင္ ေစတီျပင္ေက်းရြာမွ ရေသ့ေတာင္ၿမိဳ႕ေပၚသုိ႔ စက္ေလွႏွင့္ျပန္လာခဲ့သည္။ ရေသ့ေတာင္တြင္ တစ္ညအိပ္ၿပီး ေနာက္တစ္ရက္တြင္ စစ္ေတြၿမဳိ႕သုိ႕ ႐ွပ္ေျပးယာဥ္ျဖင့္ ျပန္လာခဲ့ကာ အစုိးရအဖြဲ႕ႏွင့္ ထပ္မံေတြ႕ဆံုႏုိင္ရန္ ႀကိဳးစားခဲ့ေသာ္လည္း အခြင့္ေရးမရခဲ့ေပ။

ၾသဂုတ္ ၂၄ ရက္ ညေန ၄နာရီတြင္ ကုိဖီအာနန္ဦးေဆာင္သည့္ ရခုိင္ျပည္နယ္ဆုိင္ရာအႀကံေပးေကာ္မရွင္၏ အၿပီးသတ္အစီရင္ခံစာ ထုတ္ျပန္ျခင္းသတင္းစာ႐ွင္းလင္းပြဲကုိ ရန္ကုန္တြင္ ျပဳလုပ္မည္ျဖစ္ရာ ကြၽန္ေတာ္သည္ ယင္းေန႔ ေန႔လယ္တြင္ မီရာေလယာဥ္ျဖင့္ ရခုိင္ျပည္နယ္မွ ျပန္လာခဲ့ေတာ့သည္။

တစ္ေက်ာ့ျပန္ အၾကမ္းဖက္မႈ

မစၥတာကုိဖီအာနန္ဦးေဆာင္သည့္ ရခုိင္ျပည္နယ္ဆုိင္ရာ အႀကံေပးေကာ္မရွင္၏ အစီရင္ခံစာ၌ ႏုိင္ငံေတာ္ အတုိင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္၏ ပန္ၾကားခ်က္အရ ‘ဘဂၤါလီ’ ဟူေသာအသံုးအႏႈန္းႏွင့္ ‘႐ုိဟင္ဂ်ာ’ ဟူေသာ အသံုးအႏႈန္းတို႔ကို မေခၚေဝၚဘဲ ‘မြတ္ဆလင္’သို႔မဟုတ္ ‘ရခုိင္ျပည္နယ္အတြင္းရွိ မြတ္ဆလင္လူ႔အဖြဲ႕အစည္း’ဟု သံုးစဲြမည္ဟု ေဖာ္ျပထားသည္။

အစီရင္ခံစာတြင္ ရခုိင္ျပည္နယ္၏စီးပြားေရးႏွင့္လူမႈဘဝဖံြ႕ၿဖိဳးတုိးတက္မႈ၊ လြတ္လပ္စြာသြားခြင့္ႏွင့္ လူသားခ်င္း စာနာေထာက္ထားသည့္ အကူအညီမ်ား ေပးပုိ႔ႏုိင္မႈ၊ လြတ္လပ္စြာ သတင္းရယူခြင့္ႏွင့္ ပညာေရး၊ က်န္းမာေရးက႑မ်ားကုိ ေကာင္းမြန္စြာ ေဆာင္ရြက္ရန္ အႀကံျပဳထားသလုိ ၁၉၈၂ ႏုိင္ငံသားဥပေဒကုိ ျပန္လည္သံုးသပ္ရန္ႏွင့္ ႏုိင္ငံအတြင္း ေမြးဖြားသည့္ကေလးငယ္မ်ားကုိ ႏုိင္ငံသားအျဖစ္ ေပးသင့္သည္ဟု အႀကံျပဳထားသည္။

ယင္းအစီရင္ခံစာထုတ္ျပန္ၿပီး ေနာက္တစ္ေန႔ ၾသဂုတ္ ၂၅ ရက္ နံနက္ပုိင္းတြင္ Arakan Rohingya Salvation Army-ARSA သည္ ေမာင္ေတာၿမိဳ႕နယ္၊ ဘူးသီးေတာင္ၿမိဳ႕နယ္ ႏွင့္ ရေသ့ေတာင္ၿမိဳ႕နယ္အတြင္းရွိ တပ္မေတာ္ဌာနခ်ဳပ္တစ္ခုအပါအဝင္ ရဲကင္းစခန္း ၃ဝ ကုိ တစ္ၿပိဳင္တည္း တုိက္ခုိက္ခဲ့သည္။ ၂ဝ၁၆ ေအာက္တုိဘာ အၾကမ္းဖက္တုိက္ခုိက္မႈေနာက္ပုိင္း ယခုတုိက္ခုိက္မႈမွာ ဒုတိယအႀကိမ္ျဖစ္သည္။

ပထမအႀကိမ္ တုိက္ခုိက္မႈတြင္ ရဲတပ္ဖဲြ႕ဝင္ကုိးဦး က်ဆုံးခဲ့ၿပီး လက္နက္မ်ဳိးစုံ ၄၆လက္၊ က်ည္မ်ဳိးစုံ တစ္ေသာင္းေက်ာ္ႏွင့္ လွံစြပ္၊ က်ည္အိမ္မ်ားပါ ဆုံး႐ႈံးခဲ့သည္ဟု သတင္းထုတ္ျပန္ေရးေကာ္မတီမွ ထုတ္ျပန္ထားသည္။

ဒုတိယအႀကိမ္တုိက္ခုိက္မႈတြင္ ၾသဂုတ္ ၂၅ ရက္မွ ၃၁ ရက္ထိ လုံၿခဳံေရးတပ္ဖဲြ႕ဝင္မ်ားႏွင့္ အၾကမ္းဖက္သမားမ်ားၾကားထိေတြ႕တုိက္ပဲြ ၉ဝ ျဖစ္ပြားခဲ့ၿပီး တပ္မေတာ္မွ စစ္သည္ႏွစ္ဦး၊ ရဲတပ္ဖဲြ႕ဝင္ ၁၁ ဦးႏွင့္ ႏုိင္ငံ့ဝန္ထမ္းႏွစ္ဦး ေသဆံုးခဲ့ရသည္။ အစြန္းေရာက္အၾကမ္းဖက္သမားမ်ားဘက္မွလည္း ၃၇ဝ ဦး ေသဆုံးခဲ့ၿပီး ကုိးဦး အရွင္ဖမ္းမိခဲ့သည္ဟု တပ္မေတာ္ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္႐ုံးမွ ၾသဂုတ္ ၃၁ ရက္ တြင္ သတင္းထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။

ေမာင္ေတာေဒသအၾကမ္းဖက္မႈ ျဖစ္ပြားၿပီးေနာက္ပုိင္း ေနရပ္စြန္႔ခြာ ထြက္ေျပးလာသည့္ ရခုိင္တုိင္းရင္းသားမ်ဳိးႏြယ္စုမ်ားႏွင့္ ဟိႏၵဴဘာသာဝင္ဦးေရမွာ စက္တင္ဘာ ၁၁ ရက္ထိ ၂၇,ဝဝဝ ဝန္းက်င္ ရွိခဲ့သည္ဟု လူမႈဝန္ထမ္း၊ ကယ္ဆယ္ေရးႏွင့္ ျပန္လည္ေနရာခ်ထားေရးဝန္ႀကီးဌာန၏ စာရင္းမ်ားအရ သိရသည္။

Photo – Hla Htay                                                 ေမာင္ေတာၿမဳိ႕ေပၚသုိ႕ ထြက္ေျပးတိမ္းေ႐ွာင္လာသည့္ ရခုိင္တုိင္းရင္းသားမ်ဳိးႏြယ္စုမ်ား

ဘဂၤလားေဒရွ္႕ႏုိင္ငံသုိ႔ ထြက္ေျပးသည့္ မြတ္ဆလင္အေရအတြက္မွာ ေလးသိန္းဝန္းက်င္ရွိေနၿပီဟု ကုလသမဂၢ ဒုကၡသည္မ်ားဆုိင္ရာ မဟာမငးႀကီး႐ုံး(The Office of the United Nations High Commissioner Refugee-UNHCR)စက္တင္ဘာ၊ တတိယအပတ္က သတင္းထုတ္ျပန္ထားသည္။

 ႀကိဳတင္မတားဆီးႏုိင္ခဲ့

ၾသဂုတ္ ၃ ရက္တြင္ ကုိင္းႀကီး(ၿမိဳေက်းရြာ)၌ ၿမိဳတုိင္းရင္းသား ခုနစ္ဦး အသတ္ခံရကာ တစ္ဦးေပ်ာက္ဆုံးခဲ့သည့္ ျဖစ္စဥ္ေနာက္ပုိင္း ၾသဂုတ္ ၉ ရက္တြင္ ေဒါက္တာေအးေမာင္ဦးေဆာင္ေသာ ရခုိင္အမ်ဳိးသားပါတီႏွင့္ တပ္မေတာ္ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္ ဗုိလ္ခ်ဳပ္မွဴးႀကီးမင္းေအာင္လႈိင္တုိ႔ ေတြ႕ဆုံကာ ရခုိင္ျပည္နယ္တြင္ ျဖစ္ေပၚေနသည့္ အၾကမ္းဖက္မႈမ်ား၊ လုံၿခံဳေရးဆုိင္ရာကိစၥမ်ားကုိ ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးခဲ့သလုိ ၾသဂုတ္ ၂၄ ရက္ ရေသ့ေတာင္ၿမဳိ နယ္ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္ကုိယ္စားလွယ္ တင္သြင္းသည့္ ရခုိင္ျပည္နယ္တြင္ ပုိမုိေကာင္းမြန္ေသာ လုံၿခဳံေရးအစီအမံမ်ား ခ်မွတ္အေရးအဆုိကုိ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္၌ မဲခဲြဆုံးျဖတ္ရာတြင္လည္း ႐ႈံးနိမ့္ခဲ့သည္။

ၾသဂုတ္ ၂၅ ရက္ ႏုိင္ငံေတာ္အတုိင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္(ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္)၏ ထုတ္ျပန္ခ်က္တြင္လည္း အစုိးရအေနျဖင့္ ရခုိင္ျပည္နယ္ဆုိင္ရာ အႀကံေပးေကာ္မရွင္၏ အၿပီးသတ္အစီရင္ခံစာထုတ္ျပန္မႈႏွင့္ အခ်ိန္ကုိက္၍ တုိက္ခုိက္မႈမ်ား ျဖစ္လာႏုိင္ဖြယ္ရွိသည္ကုိ ၾကိဳတင္မွန္းဆထားေၾကာင္း သက္ဆုိင္ရာဝန္ႀကီးဌာနမ်ားကုိ ညႊန္ၾကားခ်က္မ်ား ေပးထားခဲ့သည္ဟု ေဖာ္ျပထားသည္။

ထုိကဲ့သုိ႔ တုိက္ခုိက္မႈမ်ား ျဖစ္လာႏုိင္သည္ဟု ႀကိဳတင္ခန္႔မွန္းထားေသာ္လည္း အၾကမ္းဖက္မႈမျဖစ္ေအာင္ ႀကိဳတင္ကာကြယ္ႏုိင္ျခင္း မရွိခဲ့သည္ကုိ ေတြ႕ရသည္။

ေသနဂၤမဟာဗ်ဴဟာေလ့လာေရးအဖဲြ႕ကုိတည္ေထာင္သူႏွင့္အမႈေဆာင္ဒါ႐ုိက္တာ ေဒါက္တာႏုိင္ေဆြဦးကေတာ့ တုိက္ခုိက္လာႏုိင္သည္ကုိ ႀကိဳတင္ခန္႔မွန္းထားေသာ္လည္း ေန႔ရက္ႏွင့္အခ်ိန္ကုိ တိတိက်က်မသိရွိျခင္းကလည္း တားဆီးကာကြယ္သည့္ေနရာမွာ အခက္အခဲရွိႏုိင္သည္ဟု ဆုိသည္။

သူကဆက္လက္ၿပီး ”လက္ရွိက အလုံအေလာက္ ခ်ထားတယ္လုိ႔ တရားဝင္ ေၾကညာခ့ဲၾကေပမယ့္ ဒီထက္ေကာင္းမြန္တဲ့ လုံၿခံဳေရးအစီအမံေတြ ခ်မွတ္ဖုိ႔ လုိအပ္တယ္။ အင္အားလည္း လုိအပ္ရင္ လုိအပ္သလုိ အသုံးခ်ထားဖုိ႔လုိအပ္တယ္”ဟု ေျပာသည္။

ရခုိင္ျပည္နယ္ အၾကမ္းဖက္တုိက္ခုိက္ခံရမႈႏွင့္ပတ္သက္ၿပီး ၈၈ မ်ဳိးဆက္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးႏွင့္ပြင့္လင္းလူ႔အဖဲြ႕အစည္းမွ စက္တင္ဘာ ၁၃ ရက္က ျပဳလုပ္သည့္ သတင္းစာရွင္းလင္းပဲြတြင္ ဦးမင္းကုိႏုိင္က ထုိေဒသ၏ လုံၿခံဳေရးကုိ ႀကိဳတင္ျပင္ဆင္ၿပီး အၾကမ္းဖက္သူမ်ားအား ခုခံဖမ္းဆီးအေရးယူႏုိင္ခဲ့သည္ကုိ မေတြ႕ရဟုဆုိသည္။

”အခုက လာလာတုိက္သြားၿပီးတဲ့အခါက်မွ ေနာက္ကေန လုိက္လံရွင္းလင္းတယ္ဆုိတာက ၾကာၿပီဗ်။ အဲဒီျပႆနာပဲ။ ဒီဟာက အေရးႀကီးတယ္။ ႀကိဳတင္ျပင္ဆင္ၿပီးေတာ့ လုံၿခဳံေရးအဖဲြ႕အစည္းေတြနဲ႔ျပည္သူေတြနဲ႔ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ဖုိ႔ လုိပါတယ္”ဟု သူကဆက္လက္ေျပာသည္။

ေနျပည္ေတာ္၊ ဘုရင့္ေနာင္ရိပ္သာ၌ ၾသဂုတ္ ၂၉ ရက္က ျပဳလုပ္သည့္ သတင္းစာရွင္းလင္းပဲြတြင္ ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္႐ံုး(ၾကည္း) မွ ဗုိလ္ခ်ဳပ္သန္းထြဋ္သိန္းကေတာ့ အၾကမ္းဖက္သမားမ်ားမွာ ရဲတပ္ရင္းမ်ားကုိသာမက တပ္မေတာ္ဌာနခ်ဳပ္ကုိပါ တုိက္ခုိက္ခဲ့ေသာေၾကာင့္ ”နယ္ေျမရွင္းလင္းတဲ့သူေတြကိုလည္း တုိက္ခုိက္ေနပါတယ္။ ေနာက္ထပ္လည္း အၾကမ္းဖက္မႈမ်ား ေဆာင္ရြက္လာႏုိင္တယ္လုိ႔ သုံးသပ္ရပါတယ္”ဟု ေျပာဆုိခဲ့သည္။

Photo -M Mrunt                                  ဘူးသီးေတာင္ဆိပ္ကမ္း၌ ေတြ႕ရသည့္ ေနရပ္စြန္႕ခြာလာသူမ်ား

အၾကမ္းဖက္အဖဲြ႕ ဘယ္လုိ ျဖစ္လာသလဲ

ထုိကဲ့သုိ႔ ေမာင္ေတာေဒသတြင္ အၾကမ္းဖက္တုိက္ခုိက္မႈမ်ား ျပဳလုပ္ေနသည့္ ARSA အဖဲြ႕ကုိ ၾသဂုတ္ ၂၅ ရက္တြင္ ျမန္မာအစုိးရက အၾကမ္းဖက္အဖဲြ႕အျဖစ္ သတ္မွတ္ခဲ့သည္။

ARSA အဖဲြ႕ သည္ ဟာယာခါအယ္ယာကင္-Hara-kha A1 – Yaqeen (ယုံၾကည္မႈအရ လႈပ္ရွားမႈ) အမည္ျဖင့္စတင္လႈပ္ရွားခဲ့ၿပီး ယခုႏွစ္ မတ္လကုန္ခါ နီးတြင္ Arakan Rohingya salvation Army-ARSAဟု အမည္ေျပာင္းခဲ့သည္ကို ယင္းအဖဲြ႕၏ တြစ္တာစာမ်က္တြင္ ေတြ႕ရသည္။

ထုိအၾကမ္းဖက္အဖြဲ႕ကုိ အဓိက ႀကီးၾကပ္သူမ်ားမွာ ေဆာ္ဒီအာေရးဗီးယားႏုိင္ငံ၊ မကၠာၿမိဳ႕မွ ေခါင္းေဆာင္မ်ားႏွင့္ မဒီနာၿမိဳ႕မွ ေခါင္းေဆာင္မ်ားျဖစ္ၿပီး ၎တုိ႔မွာ ရခုိင္ျပည္နယ္မွ ေျပာင္းေရႊ႕သြားသူမ်ားျဖစ္သည္ဟု International Crisis Group/2016 ႏွစ္ကုန္ပုိင္းထုတ္ျပန္ခ်က္တြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။

ယခုအၾကမ္းဖက္တုိက္ခုိက္မႈမ်ားကုိ အဓိက ဦးေဆာင္သူမွာ အက္တာအူလား (Ata Ullah)(ခ)ဟာဖစ္တူဟာရ္ (ခ)အဘူေအးမားဂ်န္ႏူနီျဖစ္သည္။ ၎တုိ႔ထဲမွ ၂ဝ ဦးသည္ အာဖကန္နစၥတန္ႏွင့္ ပါကစၥတန္ကဲ့သုိ႔ေသာ ပဋိပကၡျဖစ္ပြားရာ ေဒသမ်ားမွ တုိက္ပဲြအေတြ႕အႀကံဳရွိသူမ်ားျဖစ္သည္ဟု ICG က ဆုိသည္။

ARSA အဖဲြ႕သည္ စစ္ေရးအတြက္ ႀကိဳတင္စီမံခ်က္မ်ားကုိ ၂ဝ၁၂ ကတည္းက စတင္ျပဳလုပ္ခဲ့ၿပီး ၂ဝ၁၃ တြင္ ေမာင္ေတာေဒသမွ တက္ၾကြသည့္ လူငယ္မ်ားကုိ စုေဆာင္းကာ ၂ဝ၁၄ တြင္ လူရာေပါင္းမ်ားစြာကုိ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္၊ ေမာင္ေတာႏွင့္ ဘူးသီးေတာင္နယ္စပ္တစ္ေလွ်ာက္ ေမယုေတာင္တန္း၊ မြတ္ဆလင္ေက်းရြာမ်ားတြင္ လက္နက္အသုံးျပဳပုံ၊ ေျပာက္က်ားနည္းစနစ္၊ ေဖာက္ခဲြေရးပစၥည္းႏွင့္ လက္လုပ္ဗုံးအသံုးျပဳပံုမ်ားကို ႏွစ္ႏွစ္ေက်ာ္ ၾကာသည့္အထိ အဓိက သင္ၾကားေပးခဲ့သည္ဟု ICG က ေဖာ္ျပထားသည္။

ၾသဂုတ္အတြင္း ရခုိင္ျပည္နယ္တြင္ ျဖစ္ပြားခဲ့သည့္ အၾကမ္းဖက္မႈျဖစ္စဥ္မွာ အေရွ႕အလယ္ပုိင္း အေျခစုိက္ အၾကမ္းဖက္အဖဲြ႕အစည္းတစ္ခုျဖစ္သည့္ IsIamic State in Iraq and Syria-ISIS အဖြဲ႕ႏွင့္ ပါကစၥတန္ ေထာက္လွမ္းေရးေအဂ်င္စီ (Inter-Services Intelligence-ISI) တုိ႔ ပါဝင္ပတ္သက္ေနသည္ဟုဘဂၤလားေဒ့ရွ္ေထာက္လွမ္းေရးအရာရွိတစ္ဦးႏွင့္အိႏၵိယေထာက္လွမ္းေရးအရာရွိတစ္ဦးကုိ ကုိးကားၿပီး မဇၩိမသတင္းဌာနက ေရးသားထားသည္။

ဘာေၾကာင့္အၾကမ္းဖက္တုိက္ခုိက္တာလဲ

အစုိးရတာဝန္႐ွိသူမ်ားႏွင့္ႏုိင္ငံေရး ေလ့လာသုံးသပ္သူမ်ားကေတာ့ ယခုအၾကမ္းဖက္မႈသည္ေမာင္ေတာခ႐ုိင္ေဒသကုိ အစၥလာမၼစ္ႏုိင္ငံထူေထာင္လုိျခင္း၊ နယ္ေျမလုလုိျခင္းေၾကာင့္ျဖစ္သည္ဟု သုံးသပ္ၾကသည္။

”ႏုိင္ငံတကာအဖဲြ႕အစည္းေတြ၊ လူေတြရဲ႕ေထာက္ခံမႈ၊ စည္း႐ုံးမႈ၊ ေငြေၾကးေထာက္ပံ့မႈ ဒါေတြကုိ ရယူၿပီးေတာ့မွ ႏုိင္ငံတကာမွ အေလးထားအာ႐ုံျပဳလာေအာင္၊ ပုိမုိစိတ္ဝင္စားလာေအာင္လုပ္ၿပီး မြတ္ဆလင္ႏုိင္ငံအျဖစ္ ထူေထာင္ဖုိ႔ အတြက္ ရည္ရြယ္ထားျခင္းပဲ ျဖစ္ပါတယ္” ဟုျပည္ထဲေရးဝန္ႀကီးဌာန၊ ရဲမွဴးခ်ဳပ္ဝင္းထြန္းက အမ်ဳိးသားျပန္လည္သင့္ျမတ္ေရးႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဗဟုိဌာနတြင္ သံတမန္မ်ားႏွင့္ကုလသမဂၢလက္ေအာက္ခံ အဖဲြ႕အစည္းမ်ားအား ေတြ႕ဆုံရွင္းလင္းသည့္ပဲြ၌ ေျပာဆုိခဲ့သည္။

အၾကမ္းဖက္သမားမ်ားသည္ အစုိးရအဖဲြ႕ႏွင့္ ဆက္သြယ္ေနေသာ မြတ္ဆလင္ေက်းရြာမ်ားမွ ေက်းရြာအုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴးမ်ား၊ အမာခံသတင္းေပးမ်ားကုိ သတ္ျဖတ္ျခင္း၊ ၿခိမ္းေျခာက္ျခင္း၊ ေဒသခံတုိင္းရင္းသားမ်ားကုိ ေက်းရြာမ်ားတြင္ ဆက္လက္မေနႏုိင္ေအာင္ၿခိမ္းေျခာက္ျခင္း၊ သတ္ျဖတ္ျခင္း၊ ဘူးသီးေတာင္၊ ေမာင္ေတာနယ္ေျမရွိ ေက်းရြာအားလုံးတြင္ မြတ္ဆလင္မ်ားသာ ေနထုိင္ႏုိင္ေရးကုိ စီမံၿပီး အမာခံနယ္ေျမအျဖစ္ တည္ေဆာက္၍ အခြင့္သာသည့္အခါ လုံၿခဳံေရးစခန္းမ်ားကုိ ဝင္ေရာက္တုိက္ခုိက္ျခင္းႏွင့္လူမႈကြန္ရက္၊ မီဒီယာမ်ားတြင္ ဝါဒျဖန္႔ခ်ိေရးမ်ား လုပ္ေဆာင္ေနၾကသည္ဟု ရဲမွဴးခ်ဳပ္ဝင္းထြန္းက ဆက္လက္ေျပာသည္။

ျမန္မာ့ႏုိင္ငံေရးေလ့လာသံုးသပ္သူ သုေတသီဦးေမာင္ေမာင္စုိးက ေအာက္တုိဘာအၾကမ္းဖက္တုိက္ခိုက္မႈ ေနာက္ပိုင္း မြတ္ဆလင္ေက်းရြာမွ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွဴးမ်ား၊ အစုိးရႏွင့္ ဆက္ႏႊယ္သူမ်ားအသတ္ခံရျခင္းေၾကာင့္ ေမာင္ေတာေဒသရွိ အစုိးရအုပ္ခ်ဳပ္ေရးစနစ္မွာ ရခုိင္ေက်းရြာမ်ားတြင္သာ သက္ေရာက္ေတာ့သည္ဟု သံုးသပ္သည္။

”အခုက ဘူးသီးေတာင္၊ ေမာင္ေတာေဒသမွာ လုံၿခံဳေရးသက္သက္ ပ်က္တာမဟုတ္ဘူး။ ဘဂၤါလီေက်းရြာေတြမွာ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးစနစ္ကုိပ်က္သြားတာ”ဟုဆုိသည္။

ေဒါက္တာႏုိင္ေဆြဦးက အၾကမ္းဖက္သမားမ်ား ရဲကင္းစခန္း ၃ဝ ကုိ တစ္ၿပိဳင္တည္းတုိက္ခုိက္ႏုိင္ျခင္း၊ စစ္ကူလမ္းေၾကာင္းမ်ားကုိ ခ်ဳံခုိတုိက္ခုိက္ျခင္း၊ စစ္ကူလာမည့္လမ္းေၾကာင္းမ်ားတြင္ လက္လုပ္မုိင္းမ်ားေထာင္ထားျခင္း၊ တံတားမ်ားကုိဖ်က္ဆီးျခင္း စသည္တုိ႔ကုိ ၾကည့္ျခင္းအားျဖင့္ အၾကမ္းဖက္မႈမွာ ပုိၿပီး စနစ္တက်ေဆာင္ရြက္လာၾကသည္ဟု ဆုိသည္။

”ဒါက ျပည္ပအေထာက္အပံ့နဲ႔ စနစ္တက်ျပင္ဆင္ၿပီးေတာ့ တုိက္ခုိက္တဲ့ အႀကီးစားအၾကမ္းဖက္မႈ ျဖစ္တယ္”ဟုသူက ေထာက္ျပသည္။

ရခုိင္ျပည္နယ္ဆုိင္ရာ အႀကံေပးေကာ္မ႐ွင္အဖြဲ႕ဝင္လည္း ျဖစ္သလုိ ျမန္မာႏိုင္ငံအစၥလာမ္ဓမၼဗိမာန္ အႀကီးအကဲႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေမတၱာအဖြဲ႕ကုိ တည္ေထာင္သူ ဦးေအးလြင္ကေတာ့ ရခုိင္ျပည္နယ္ေကာ္မရွင္အစီရင္ခံစာ ထုတ္ျပန္ခ်က္ႏွင့္ ရခုိင္ေျမာက္ပုိင္းတုိက္ခုိက္မႈ တုိက္ဆုိင္ေနျခင္းမွာလည္း ရခုိင္ျပည္နယ္တြင္ျဖစ္ေနသည့္ မြတ္ဆလင္အေရးကုိ ျပည္တြင္း၊ ျပည္ပက အာ႐ုံပုိစုိက္လာေအာင္လုပ္လုိက္သည့္ ဆဲြေဆာင္မႈတစ္ရပ္ျဖစ္သည္ဟု မွတ္ခ်က္ျပဳသည္။

ARSA ၏ ဗ်ဴဟာ အေျပာင္းအလဲ

စက္တင္ဘာ ၁ဝ ရက္တြင္ ARSA အၾကမ္းဖက္အဖဲြ႕သည္ ေနရပ္စြန္႔ခြာထြက္ေျပးသူမ်ားအတြက္ လူသားခ်င္းစာနာမႈ အကူအညီမ်ား ရရွိႏုိင္ေရးအတြက္ တစ္လၾကာအပစ္အခတ္ရပ္စဲသည္ဟု ထုတ္ျပန္ခဲ့သလုိ စက္တင္ဘာ ၁၄ ရက္တြင္လည္း တျခားေသာအေရွ႕အလယ္ပုိင္းမွ အၾကမ္းဖက္အဖဲြ႕အစည္းမ်ားႏွင့္ အဆက္အစပ္မရွိေၾကာင္းႏွင့္ အၾကမ္းဖက္အဖဲြ႕အစည္းမ်ားကုိ မႀကိဳဆုိဟု သူတုိ႔၏ တြစ္တာမွတစ္ဆင့္ ထုတ္ျပန္ခ်က္မ်ား ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။

ႏုိင္ငံတကာအသုိင္းအဝုိင္းႏွင့္ႏုိင္ငံတကာမီဒီယာမ်ားက ARSA အဖဲြ႕ကုိ ျမန္မာႏုိင္ငံရွိ တျခားေသာ တုိင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္အဖဲြ႕အစည္းမ်ားကဲ့ သုိ႔ပုံေဖာ္လာၾကၿပီး ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ ႏုိင္ငံေရး လမ္းေၾကာင္းကုိ ဝင္ေရာက္ရန္ ႀကိဳးပမ္းလာသည္။ အျခားတစ္ဖက္တြင္လည္း ARSA အဖဲြ႕သည္ လူ၊ လက္နက္အင္အား စုေဆာင္းျခင္းတုိ႔ ျပဳလုပ္ၿပီး ျပန္လည္တုိက္ခုိက္ရန္ ျပင္ဆင္ေနသည္ကုိ ေတြ႕ေနရသည္ဟု ႏုိင္ငံေရးေလ့လာသုံးသပ္သူမ်ားက ဆုိသည္။

ရခုိင္ျပည္နယ္ေျမာက္ပိုင္းျဖစ္စဥ္မွာ ႐ုတ္တရက္ျဖစ္ေပၚလာျခင္းမဟုတ္ဘဲ အစုိးရအဆက္ဆက္ လုပ္ကုိင္ပုံ မွားယြင္းခဲ့ျခင္းေၾကာင့္ ယခုကဲ့သုိ႔ ျဖစ္ေပၚလာရျခင္းျဖစ္သလုိ ထုိေဒသတြင္ ရွိေနေသာ မြတ္ဆလင္မ်ားအေနျဖင့္ သူတုိ႔၏လူအခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္ခံေနရျခင္း၊ ေဘးဖယ္ခံရျခင္း၊ ဖိႏွိပ္ခံရျခင္းမ်ားကုိ ခံစားလာရၿပီးေနာက္ နည္းလမ္းအမ်ဳိးမ်ဳိးျဖင့္ေတာင္းဆုိေသာ္လည္း မရသျဖင့္ လက္နက္ကိုင္တိုက္ခိုက္ျခင္းျဖစ္ႏိုင္သည္ဟု ဦးေအးလြင္က သံုးသပ္သည္။

”သူတုိ႔ကုိယ္ပုိင္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးကုိ သူတုိ႔ရဲ႕ ဘဝတည္ေဆာက္ခြင့္၊ ကုိယ့္ကံၾကမၼာကုိ္ယ္ဖန္တီးခြင့္ဆုိတာကလည္း ျပည္ေထာင္စုရဲ႕ေအာက္ကေန ဥပေဒေဘာင္အတြင္းကေန ရသင့္ရထုိက္တဲ့ အခြင့္အေရးေတြကို ရခ်င္တယ္ဆုိတဲ့ ဆႏၵလည္း ျဖစ္ႏုိင္တယ္”ဟု သူက သုံးသပ္သည္။

သူက ဆက္ၿပီး ”ဒါက လူမ်ဳိးေရး၊ ဘာသာေရး ျပႆနာမဟုတ္ပါဘူး။ ႏုိင္ငံေရးျပႆနာပါ။ ဘာသာေရးပဋိပကၡအသြင္ ေဆာင္သြားရင္ အရမ္းေၾကာက္ဖုိ႔ ေကာင္းသြားလိမ့္မယ္”ဟု ေျပာသည္။

ၿငိမ္းခ်မ္းေရးႏွင့္ အမ်ဳိးသားျပန္လည္ရင္ၾကားေစ့ေရးစင္တာမွ ညႊန္ၾကားေရးမွဴး ဦးညိဳအုန္းျမင့္က သမၼတဦးသိန္းစိန္ အစုိးရလက္ထက္၌ တုိင္းရင္းသားလက္နက္ကုိင္မ်ားႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေဆြးေႏြးေနစဥ္ ႐ုိဟင္ဂ်ာအဖဲြ႕အစည္းမ်ားႏွင့္လည္း ေဆြးေႏြးသင့္သည္ဟု ျမန္မာအစုိးရကုိ ႏုိင္ငံတကာသံတမန္မ်ားက တုိက္တြန္းခဲ့ဖူးသည္ဟု ဆုိသည္။

”နည္းလမ္းမ်ဳိးစုံနဲ႔ ျမန္မာႏုိင္ငံထဲကုိ ဝင္လာၾကတဲ့သူေတြက လက္နက္ကုိင္ၿပီး တုိက္ခုိက္တာကုိ ေစ့စပ္ေဆြးေႏြးမယ္ ဆုိရင္ ဒီႏုိင္ငံမွာ အခ်ဳပ္အျခာမရွိဘူးလုိ႔ သတ္မွတ္လုိ႔ရပါတယ္” ဟု ဦးညိဳအုန္းျမင့္က ဆုိသည္။

ထုိေဒသတြင္ေနထုိင္သည့္ မြတ္ဆလင္မ်ားမွာ တစ္ဖက္ႏုိင္ငံမွာ ဝင္ေရာက္လာသူမ်ား ျဖစ္သလုိ လက္ရွိ ARSA အဖဲြ႕သည္လည္း တျခားေသာႏုိင္ငံသားမ်ားက ဦးေဆာင္ၿပီး ဖဲြ႕ထားသည့္ အဖဲြ႕တစ္ဖဲြ႕ျဖစ္သည္ဟု သူက သတ္မွတ္ကာ ”အေရွ႕အလယ္ပုိင္းက အၾကမ္းဖက္သမားေတြ ဒီျမန္မာထဲမွာ အဖဲြ႕တစ္ဖဲြ႕ေထာင္ၿပီးေတာ့ ကြၽန္ေတာ္တုိ႔အစုိးရနဲ႔ေဆြးေႏြးရင္ ကြၽန္ေတာ္တုိ႔ အစုိးရေလာက္ မုိက္မဲတဲ့သူလည္း ရွိမွာ မဟုတ္ပါဘူး”ဟု ၎က ဆုိသည္။

တေကာင္းႏုိင္ငံေရးေလ့လာမႈအဖဲြ႕ တည္ေထာင္သူ ဦးစုိးျမင့္ေအာင္ကေတာ့ ARSA အဖဲြ႕အေနျဖင့္ သူတုိ႔ကုိယ္သူတုိ႔ အၾကမ္းဖက္အဖဲြ႕မဟုတ္ဟု သတ္မွတ္၍မရႏုိင္သလုိ အစုိးရတာဝန္ရွိသူမ်ားဘက္မွလည္း ထုိအဖဲြ႕၏ အၾကမ္းဖက္လုပ္ေဆာင္ခ်က္မ်ားကုိ သက္ေသအေထာက္အထား အေသအခ်ာျပရန္လုိအပ္သည္ဟု ဆုိပါသည္။

Photo – M Mrunt                                                 ေမာင္ေတာၿမဳိ႕ေပၚတြင္ လုံျခဳံေရးတာဝန္ ထမ္းေဆာင္ေနေသာ ရဲဝန္ထမ္းတစ္ဦး

သူက ဆက္လက္ၿပီး ” ေနာက္ဆံုးမွာ သူတို႔လုပ္ရပ္က သက္ေသခံမွာပဲ။ အခ်က္အလက္ေတြက အေျဖေပးသြားမွာပဲ”

ထုိ႔အျပင္ ယခုအၾကမ္းဖက္မႈျဖစ္စဥ္ကုိ ကုိင္တြယ္သည့္အခါ အစုိးရႏွင့္တပ္မေတာ္အေနျဖင့္ အနီးကပ္ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ရန္လုိအပ္သလုိ တပ္မေတာ္အေနျဖင့္လည္း ARSA အဖဲြ႕ကုိ ေခ်မႈန္းသည့္အခါ အင္အား အဆမတန္အသုံးျပဳေနသည္ဆုိသည့္သံသယမ်ားကုိေခ်ဖ်က္ရန္လုိအပ္သည္ဟု ၎က သုံးသပ္သည္။ ေသနဂၤမဟာဗ်ဴဟာေလ့လာေရးအဖဲြ႕မွ ေဒါက္တာႏုိင္ေဆြဦးကေတာ့ ထုိကဲ့သုိ႔ အၾကမ္းဖက္အဖဲြ႕မွ တစ္ဖက္သတ္အပစ္အခတ္ရပ္စဲျခင္းသည္ ေနာက္ထပ္ လူသစ္စုေဆာင္းျခင္း၊ လက္နက္စုေဆာင္းျခင္းမ်ားအတြက္ အခ်ိန္ယူေနျခင္းသာ ျဖစ္ႏုိင္သည္ဟု သံုးသပ္သည္။

လက္ရွိ ဘဂၤါလားေဒ့ရွ္ႏုိင္ငံဘက္သုိ႔ ထြက္ေျပးေနသည့္ မြတ္ဆလင္မ်ားထဲတြင္ ကေလးသူငယ္မ်ား၊ အမ်ဳိးသမီးမ်ားႏွင့္ သက္ႀကီးရြယ္အိုမ်ားသာ ေတြ႕ရၿပီး လူငယ္၊ လူရြယ္မ်ားကုိ အၾကမ္းဖက္အဖဲြ႕မွ လူသစ္စုေဆာင္းေနသည့္ အေနအထားျဖစ္သည္ဟု ၎ကဆုိသည္။

”ေနာက္ထပ္လာမယ့္ တုိက္ပဲြေတြ၊ အၾကမ္းဖက္မႈေတြမွာ ဒီထက္ေကာင္းတဲ့လက္နက္ေတြကုိ သုံးလာၾကလိမ့္မယ္လုိ႔ သုံးသပ္မိတယ္”ဟု ေဒါက္တာ ႏုိင္ေဆြဦးက သုံးသပ္သည္။

အစုိးရလုပ္ေဆာင္ခ်က္

သမၼတဦးသိန္းစိန္အစုိးရလက္ထက္တြင္ ျပန္လည္ျဖစ္ပြားခဲ့သည့္ ပဋိပကၡကုိ သူ႔လက္ထက္တြင္ ေျဖရွင္းေပးႏုိင္ျခင္း မရွိေသာေၾကာင့္ ေနာက္တက္လာသည့္ အမ်ဳိးသားဒီမုိကေရစီအဖဲြ႕ခ်ဳပ္ ဦးေဆာင္သည့္အစုိးရက ထုိအေမြကုိ ဆက္ခံခဲ့သည္။

NLDအစုိးရသစ္ တက္လာၿပီး ေျခာက္လအၾကာတြင္ ႏုိင္ငံေတာ္ အတုိင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သည္ ရခုိင္ျပည္နယ္ဆုိင္ရာ အႀကံေပး ေကာ္မရွင္ကုိ ဖဲြ႕စည္းခဲ့ေသာ္လည္း အၿပီးသတ္ အစီရင္ခံစာထုတ္ျပန္ၿပီး ၂၄ နာရီ မျပည့္ခင္မွာပင္ အၾကမ္းဖက္တုိက္ခုိက္မႈမ်ား ျဖစ္ေပၚခဲ့ကာ အစုိးရအတြက္ စိန္ေခၚမႈအသစ္မ်ား ရွိလာခဲ့သည္။

လက္ရွိအခ်ိန္တြင္ အၾကမ္းဖက္မႈျဖစ္ေပၚေနသည့္ေနရာေဒသမ်ားကုိ ႏုိင္ငံေတာ္သမၼတက စစ္ဆင္ေရးနယ္ေျမအျဖစ္ သတ္မွတ္ေပးထားၿပီး တပ္မေတာ္သားႏွင့္လုံျခဳံေရးရဲတပ္ဖြဲ႕ဝင္မ်ားက နယ္ေျမရွင္းလင္းလ်က္ ရွိသည္။

ႏုိင္ငံေတာ္၏ အတိုင္ပင္ခံပုဂၢဳိလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကေတာ့ ရခုိင္ျပည္နယ္ ပဋိပကၡသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏အဓိက အႀကီးမားဆုံးေသာ စိန္ေခၚမႈတစ္ခုျဖစ္ၿပီး အၾကမ္းသမားမ်ားႏွင့္ အျပစ္မဲ့သူမ်ား ေရာေထြးေနေသာေၾကာင့္ ထုိႏွစ္ခုကုိ ခဲြျခားရန္ အခက္အခဲမ်ားရွိေနေသာ္လည္း အျပစ္မဲ့ျပည္သူလူထု အားလုံးကုိ ဥပေ ဒႏွင့္အညီ ကာကြယ္ေပးသြားမည္ဟု အိႏၵိယအေျခစုိက္ Asia News International –ANIသတင္းဌာနကုိ ေျပာဆုိထားသည္။

Photo – Hla Htay                                   ေမာင္ေတာၿမဳိ႕ေပၚကုိ ထြက္ေျပးတိမ္းေ႐ွာင္လာၾကသည့္ ဟိႏၵဴမိသားစုဝင္မ်ား

စက္တင္ဘာ ၇ ရက္က ေနျပည္ေတာ္တြင္ လုပ္သည့္ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲတြင္ လူမႈဝန္ထမ္း၊ ကယ္ဆယ္ေရးႏွင့္ျပန္လည္ေနရာခ်ထားေရးဝန္ႀကီးဌာန ျပည္ေထာင္စုဝန္ႀကီးေဒါက္တာဝင္းျမတ္ေအးက အၾကမ္းဖက္မႈျဖစ္ပြားသည့္ ေဒသတြင္ ပိတ္မိေနသည့္ အျပစ္မဲ့ျပည္သူမ်ားကုိ လုံၿခံဳေရးတပ္ဖဲြ႕ဝင္မ်ားႏွင့္ ပူးေပါင္းၿပီး လုံၿခဳံသည့္ေနရာသုိ႔ေျပာင္းေရႊ႕ေပးျခင္း၊ ေနရပ္စြန္႔ခြာထြက္ေျပးလာသူမ်ားကုိ အကူအညီမ်ားေပးျခင္းမ်ားကုိ ေဆာင္ရြက္ေနသည္ဟု ေျပာဆုိသြားသည္။

အစြန္းေရာက္အၾကမ္းဖက္သမားမ်ားႏွင့္ အဆက္အဆံမလုပ္ၾကသည့္ မြတ္ဆလင္ေက်းရြာမ်ားကလည္း အစုိးရဌာနဆုိင္ရာမ်ားကုိ ဆက္သြယ္လာသည္မ်ားရွိသလုိ အၾကမ္းဖက္သမားမ်ားႏွင့္ မပူးေပါင္းလိုသည့္ မြတ္ဆလင္ရြာသားမ်ားကိုလည္း ဝိုင္းဝန္းကူညီေပးရန္ရွိေၾကာင္း ေဒါက္တာဝင္းျမတ္ေအးက ေျပာဆုိခဲ့သည္။

ေရတုိ၊ေရရွည္ ဘာေတြလုပ္မလဲ

အၾကမ္းဖက္မႈမ်ားျဖစ္ပြားျခင္းေၾကာင့္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးစနစ္ ပ်က္သြားျပားသြားခဲ့သည့္ေမာင္ေတာေဒသကုိ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးစနစ္ႏွင့္ တရားဥပေဒစုိးမုိးေရးလုပ္ငန္းမ်ားကုိ ေဆာလ်င္စြာ လုပ္ေဆာင္ရန္ လုိအပ္သည္ဟု ႏုိင္ငံေရးေလ့လာသုံးသပ္သူမ်ားက ေျပာဆုိၾကသည္။

ထုိ႔ျပင္နယ္စပ္တစ္ေလွ်ာက္တြင္ လုံၿခဳံေရး အျပည့္အဝခ်ထားေပးျခင္း၊ နယ္စပ္ၿခံစည္း႐ုိးကုိ ခုိင္ခုိင္ခံ့ခံ့ကာရံျခင္းမ်ားကုိ ေဆာင္ရြက္သင့္ၿပီး ေအးခ်မ္းစြာ ေနထုိင္လုိေသာ မြတ္ဆလင္မ်ားကုိလည္း တရားဥပေဒစုိးမုိးမႈေအာက္တြင္ထားသင့္သည္ဟု ေျပာဆုိၾကသည္။

”အဲဒီလုိ မလုပ္ႏုိင္ဘူးဆုိရင္ အၾကမ္းဖက္သမားေတြေနာက္ကုိ ပါသြားမယ္။ အဲဒီလုိဆုိရင္ အၾကမ္းဖက္သမား ပုိမ်ားလာမွာျဖစ္တယ္” ဟု ေဒါက္တာႏုိင္ေဆြဦးက ဆုိသည္။

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကလည္း ကုိဖီအာနန္ဦးေဆာင္သည့္ ေကာ္မရွင္၏အစီရင္ခံစာထဲမွ တခ်ဳိ႕ေသာ အႀကံျပဳခ်က္မ်ားကုိ အျမန္ဆုံးအေကာင္အထည္ေဖာ္ ေဆာင္ရြက္လ်က္ရွိၿပီး အျခားေသာ အခ်က္မ်ားကိုေတာ့ အခ်ိန္ယူၿပီးမွ ေဆာင္ရြက္သြားရမည္ဟု အိႏၵိယအေျခစုိက္ ANI သတင္းဌာနကုိ ေျပာဆုိထားသည္။

ထုိ႔အျပင္ ႏုိင္ငံေတာ္သမၼတမွ စက္တင္ဘာ ၁၂ ရက္တြင္ လူမႈဝန္ထမ္းကယ္ဆယ္ေရးႏွင့္ ျပည္လည္ေနရာခ်ထားေရးဝန္ႀကီး ေဒါက္တာဝင္းျမတ္ေအးကုိ ဥကၠ႒အျဖစ္လည္းေကာင္း၊ ရခုိင္ျပည္နယ္ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ဦးညီပုအား ပူးတြဲဥကၠ႒ အျဖစ္လည္းေကာင္းဦးေဆာင္ေစကာ ရခုိင္ျပည္နယ္ဆုိင္ရာ အႀကံျပဳခ်က္မ်ား အေကာင္အထည္ေဖာ္ေရး ေကာ္မတီတစ္ရပ္ကုိ ဖဲြ႕စည္းေပးခဲ့သည္။

ကုိဖီအာနန္ေကာ္မရွင္၏အစီရင္ခံစာတြင္ ႏုိင္ငံသားစိစစ္ေရးလုပ္ငန္းမ်ားကုိ ၁၉၈၂ ဥပေဒအညီေဆာင္ရြက္ရန္ အႀကံျပဳထားေသာ္လည္း ထုိဥပေဒကုိ ျပန္လည္သုံးသပ္ၿပီး ျပင္ဆင္သင့္သည္ဟု ဆက္လက္အႀကံျပဳထားသည္။ ယင္းအျပင္ ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ ေမြးဖြားသည့္ကေလးငယ္မ်ားကုိလည္း ႏုိင္ငံမ့ဲ ျဖစ္မသြားေစရန္ ႀကိဳးပမ္းသင့္သည္ဟုလည္း ေဖာ္ျပထားသည္။

ျမန္မာ့ႏုိင္ငံေရးေလ့လာသုံးသပ္သူ ဦးေမာင္ေမာင္စုိးကေတာ့ ၁၉၈၂ ျမန္မာႏုိင္ငံသားဥပေဒအတုိင္းသာ ႏုိင္ငံသားစိစစ္မႈကုိ ျပဳလုပ္သင့္ၿပီး ကုိဖီအာနန္အစီရင္ခံစာတြင္ အႀကံျပဳထားသည့္ ႏုိင္ငံအတြင္း၌ ေမြးဖြားသည့္ ကေလးငယ္တုိင္းကုိလည္း ႏုိင္ငံသားအျဖစ္ အသိအမွတ္ျပဳရမည္ဆုိသည္မွာ အေမရိကန္ႏွင့္ ဥေရာပႏုိင္ငံတခ်ဳိ႕တြင္သာ ရွိၿပီး အာဆီယံႏုိင္ငံမ်ားတြင္ ထုိကဲ့သုိ႔ အခြင့္အေရးေပးသည့္ႏုိင္ငံ မရွိေသးဟု ဆုိသည္။

”ႏုိင္ငံသားျဖစ္ခြင့္ရွိတဲ့သူေတြကုိ ႏုိင္ငံသားအခြင့္အေရး အျပည့္အဝ ခံစားခြင့္ေပးရမယ္။ တုိင္းရင္းသားေတြလည္း ႏုိင္ငံသားေလွ်ာက္ရင္ သက္ေသအေထာက္အထားေတာ့ ျပရတာပဲ။ သူ႔ႏုိင္ငံအလုိက္ ျပ႒ာန္းထားတဲ့ ဥပေဒနဲ႔အညီ သက္ေသအေထာက္အထား မျပဘဲနဲ႔ ႏုိင္ငံသားကတ္ထုတ္ေပးတဲ့ ႏုိင္ငံမရွိေသးပါဘူး” ဟု ၎က ဆုိသည္။

Photo – Hla Htay                                 ေမာင္ေတာေဒသ႐ွိ ကတၱရာလမ္းေပၚေထာင္ထားသည့္ မုိင္းကုိ ႐ွင္းလင္းခဲ့သည့္ေနရာ

ထုိ႔အျပင္ အစုိးရအေနျဖင့္ ရခုိင္ဘက္မွ အမ်ားလက္ခံထားေသာေခါင္းေဆာင္မ်ားႏွင့္လည္း ေတြ႕ဆံုေဆြးေႏြးရန္ လုိအပ္သလုိ မြတ္ဆလင္မ်ားဘက္မွ အလယ္အလတ္က်သည့္ေခါင္းေဆာင္မ်ားႏွင့္လည္း ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးၿပီး ေျဖရွင္းရန္ လုိအပ္သည္ဟု သူက ဆက္လက္ေျပာသည္။

ဦးမင္းကုိႏုိင္ကလည္း ရခုိင္ေဒသတြင္ျဖစ္ပြားေနသည့္ အၾကမ္းဖက္မႈမ်ားမွာ ဘာသာေရးလူမ်ဳိးေရး ျပႆနာမဟုတ္ဘဲ တစ္ဖက္ႏုိင္ငံမွ ခုိးဝင္လာသည့္ လူဝင္မႈျပႆနာႏွင့္ အၾကမ္းဖက္မႈျပႆနာကုိ ခံေနရျခင္းသာ ျဖစ္သည္ဟုဆုိသည္။

သူက ဆက္လက္ၿပီး ”ကမၻာ့ပထဝီႏုိင္ငံေရးတစ္ခုလုံးနဲ႔ ၾကည့္ရင္းလည္း ကြၽန္ေတာ္တုိ႔ႏုိင္ငံက သိပ္ၿပီးအေရးႀကီးတဲ့ေနရာ၊ အေရးႀကီးတဲ့အခ်ိန္ ေရာက္ေနတယ္။ အဲဒါကုိ ျမန္ျမန္ဆန္ဆန္နဲ႔ စုၿပီး ကာကြယ္ဖုိ႔လုိတယ္”ဟု သံုးသပ္သည္။

ရခိုင္ျပည္နယ္ပဋိပကၡေၾကာင့္ NLD အစိုးရသည္ ႏုိင္ငံတကာဖိအားေအာက္ေရာက္ေနသည္ဟု ရခုိင္အေရးကြၽမ္းက်င္သူ ျပင္သစ္ႏိုင္ငံသား ေဒါက္တာဂ်က္ပီလိုက္ဒါက သံုးသပ္ၿပီး အခုလိုအႀကံျပဳသည္။

”အစုိးရရယ္၊ လံုၿခံဳေရးတပ္ဖြဲ႕ေတြနဲ႔ ရခုိင္ႏုိင္ငံေရးသမားေတြဟာ ရခုိင္ျပည္နယ္အတြက္ မူဝါဒေတြ၊ ဦးစားေပးလုပ္စရာေတြမွာ သေဘာထားကြဲလြဲႏုိင္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့လက္ရွိအေျခအေနမွာ အဲဒီကြဲလြဲမႈေတြကို ခဏေလာက္ေမ့ထားလိုက္ၿပီး ျပင္ပကမၻာကို ညႇိႏိႈင္းပူးေပါင္းတံု႔ျပန္တာ အလြန္အက်ဳိးရွိပါလိမ့္မယ္”

၂၀၁၇-ေအာက္တုိဘာလထုတ္၊ ေမာ္ကြန္းမဂၢဇင္း အမွတ္(၅၀)မွ သတင္းေဆာင္းပါး ျဖစ္ပါသည္။

ခင္ေမာင္ျမင့္ ေရးသည္။

Advertise Here

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here